Czy niedobór żelaza przyspiesza kruchość organizmu? UMB bada zdrowie seniorów

Uniwersytet Medyczny w Białymstoku został partnerem ważnego projektu badawczego dotyczącego zdrowia seniorów. Wspólnie z Gdańskim Uniwersytetem Medycznym realizuje on grant OPUS Narodowego Centrum Nauki pn. FRAIL-NUTR, którego celem jest zbadanie wpływu niedoboru żelaza na rozwój zespołu kruchości u osób starszych z chorobami sercowo - naczyniowymi. Liderem całego przedsięwzięcia jest Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu.

Za realizację projektu po stronie białostockiej uczelni odpowiada prof. Katarzyna Socha, kierownik Zakładu Bromatologii oraz prorektor ds. rozwoju i współpracy z otoczeniem gospodarczym. Budżet przeznaczony na działania UMB wynosi 462 339 zł, natomiast całkowita wartość projektu sięga blisko 3 mln zł.

Zespół kruchości to jedno z poważniejszych wyzwań współczesnej medycyny geriatrycznej. Wraz z wiekiem organizm traci zdolność szybkiej regeneracji po chorobie, urazie czy hospitalizacji. Skutkiem jest pogorszenie sprawności fizycznej i poznawczej, większa męczliwość oraz wzrost podatności na kolejne schorzenia. Problem ten szczególnie często dotyczy seniorów z chorobami układu sercowo - naczyniowego, a dostępne dziś metody zapobiegania i leczenia są ograniczone.

Projekt FRAIL-NUTR koncentruje się na hipotezie, że jednym z kluczowych, a dotąd niedostatecznie uwzględnianych czynników sprzyjających rozwojowi kruchości może być niedobór żelaza. Naukowcy chcą sprawdzić, jak stan gospodarki żelazem wpływa na kondycję osób starszych oraz czy jego poprawa może realnie zmniejszyć ryzyko pogorszenia sprawności i jakości życia. W badaniach wykorzystywane będą zarówno standardowe analizy laboratoryjne, jak i nowoczesne biomarkery, metody obrazowania oraz szczegółowa ocena funkcjonowania pacjentów.

Pierwszy etap projektu obejmie kompleksową ocenę zdrowia, sprawności fizycznej oraz parametrów związanych z gospodarką żelazem u około 400 seniorów. Następnie 80 osób z potwierdzonym niedoborem żelaza zostanie objętych rocznym programem żywieniowym, którego celem będzie poprawa podaży i przyswajania tego pierwiastka. W końcowej fazie badania porównane zostaną dwie formy suplementacji żelaza - doustna i dożylna - u około 120 pacjentów, aby ocenić ich wpływ na stan zdrowia, sprawność oraz jakość życia.

Każdy z ośrodków uczestniczących w konsorcjum odpowiada za realizację określonej części projektu. Uniwersytet Medyczny w Białymstoku prowadzi rekrutację pacjentów w swoim regionie oraz nadzoruje kwalifikację uczestników, program żywieniowy i etap porównujący skuteczność różnych metod suplementacji żelaza. Wyniki badań mogą w przyszłości przyczynić się do opracowania nowych, skuteczniejszych strategii zapobiegania zespołowi kruchości u osób starszych.

(PW)